ประชาชนสุขภาพดี

บริการมีมาตรฐาน

พัฒนาวิชาการ

บริหารโปร่งใส

ก้าวไกลสู่..สากล.

โดย นายพงษ์พิพัฒน์ ชุ่มสีดา
ผช.บ.สาธารณสุขอำเภอบ้านเหลื่อม
คิดและทำ อย่างผู้นำยุคใหม่..
บทนำ  
.............บนโลกใบเล็กที่สับสน ผู้คนต่างดิ้นรนแสวงหา หวังเพียงไขว่คว้าสิ่งต่างๆ ที่ตอบสนองความต้องการและบันดาลสุขให้กับตนเองและครอบครัว แต่…โลกในปัจจุบัน ที่มีการเปลี่ยนแปลงอย่างสิ้นเชิงและรวดเร็ว ส่งผลกระทบให้ นานาประเทศ บุคคล และองค์กร ต่างมีการปรับตัวเพื่อความอยู่รอด แล้ว…มนุษย์เงินเดือนอย่างเราล่ะ…จะทำอย่างไร ผู้เขียนขอเสนอแนวทางเพื่อการปฏิบัติและปรับตัว ไว้ 3 แนวทาง คือ
1. คิดใหม่  
............. การพัฒนาความคิดเป็นกลไกสำคัญ ในการทำให้เกิดวิสัยทัศน์ นำไปสู่ การเรียนรู้คน เข้าใจงาน และปฏิบัติการอย่างทันเกมส์ ซึ่งรูปแบบของความคิด
มีหลายรูปแบบ เช่น
............ ความคิดเชิงอนาคต (FUTURE THINKING) : คือความสามารถในการคาดการณ์ และประมาณการเปลี่ยนแปลงต่างๆ ที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต
โดยการใช้เหตุผลทางตรรกวิทยา สมมุติฐาน ข้อมูล และความสัมพันธ์ต่างๆของเหตุการณ์ในอดีต และปัจจุบัน เพื่อการคาดการณ์ทิศทาง หรือขอบเขตทางเลือก
ที่สอดคล้องเหมาะสมกับการเปลี่ยนแปลงที่อาจจะเกิดขึ้นในอนาคต
............. ความคิดเชิงประยุกต์ (APPRECIATIVE THINKING) : คือความสามารถในการ นำสิ่งต่างๆที่มีอยู่เดิม ไปใช้ประโยชน์
ในวัตถุประสงค์ใหม่ได้ โดยสามารถเปลี่ยนแปลงจากนามธรรมเป็นรูปธรรม ที่สามารถใช้ประโยชน์ได้จริง และสามารถปรับใช้สิ่งที่มีอยู่เดิม
ให้สอดคล้องเข้ากับบุคคล สถานที่ เวลา หรือเงื่อนไขใหม่ๆได้อย่างเหมาะสม
............. ความคิดเชิงสร้างสรรค์ (CREATIVE THINKING) : คือการขยายของขอบเขต ความคิดออกไปไปจากแนวหรือกรอบความคิดเดิมๆที่มีอยู่
เป็นการใช้ความคิดในเชิงบวก กล้าที่จะฝ่าวงล้อมออกไปสู่แนวใหม่ๆที่ไม่เคยมีมาก่อน เน้นความคิดที่ไม่ต้องอยู่ภายใต้การกำกับหรือกฎเกณฑ์เดิมๆ
หรือที่ยึดถือมาจนเคยชิน
............. ความคิดเชิงเปรียบเทียบ (COMPARATIVE THINKING) : การพยายามค้นหา ความเหมือนและหรือความแตกต่าง ขององค์ประกอบ
ตั้งแต่ 2 องค์ประกอบขึ้นไป ทั้งนี้ เพื่อใช้อธิบายเรื่องเรื่องหนึ่งบนพื้นฐานของอีกเรื่องหนึ่ง ที่มีมาตรฐานหรือมาตรการบางอย่างซึ่งสามารถนำมาใช้เทียบเคียงกัน
และเพื่อการหยั่งรู้ความแตกต่างระหว่างของสองสิ่งนั้นได้
ุ............. ความคิดเชิงวิเคราะห์ (ANALITICAL THINKING) :คือความสามารถในการสืบค้น ข้อเท็จจริงเพื่อตอบคำถามเกี่ยวกับบางสิ่งบางอย่าง
โดยอาศัยใช้การตีความ การจำแนกแยกแยะ และการทำความเข้าใจกับองค์ประกอบของสิ่งนั้นๆ และองค์ประกอบอื่นๆที่มีความสัมพันธ์กัน รวมทั้ง
การเชื่อมโยงความสัมพันธ์เชิงเหตุและผล
............. ความคิดเชิงวิพากษ์ (CRITICAL THINKING) : คือความสามารถในการคิดที่จะไม่ เห็นคล้อยตามเหตุผล หรือ ข้อกล่าวอ้างโดยทั่วไป
แต่จะเป็นความคิดที่ท้าทายข้อกล่าวอ้างทั้งหลาย และกล้าโต้แย้งข้อสมมุติฐานที่อยู่เบื้องหลังข้อกล่าวอ้าง ทั้งปวง เป็นแนวคิดที่เชื่อว่า น่าจะมีโอกาสพิจารณา
ทางเลือกอื่น เหตุผลอื่น สมมุติฐานอื่น ซึ่งอาจสามารถทำให้ได้ข้อสรุปอื่น ที่อาจแตกต่างออกไปก็ได้
............. ความคิดเชิงสังเคราะห์ (SYNTHESISTYPE THINKING) : คือความสามารถใน การรวมองค์ประกอบที่แยกส่วนกัน มาทำการหลอมรวมกันภายใต้โครงร่างใหม่อย่างเหมาะสม
............. ความคิดเชิงกลยุทธ์ (STRATEGIC THINKING) : คือความสามารถในการกำหนด แนวทางที่ดีที่สุดภายใต้เงื่อนไข
ข้อกำหนดต่างๆ เพื่อก่อให้เกิดการบรรลุเป้าหมายที่ต้องการออกไปในมุมที่เป็นรูปธรรมอย่างเฉพาะเจาะจง
............. ความคิดเชิงมโนทัศน์ (CONCEPTUAL THINKING) : คือความสามารถในการ ประสานข้อมูลทั้งหมดที่มีอยู่ เกี่ยวกับเรื่องใดเรื่องหนึ่ง
ได้อย่างไม่ขัดแย้ง และยังสามารถนำมา สร้างเป็นกรอบแนวคิดใหม่ขึ้นมาด้วย
............. ความคิดเชิงบูรณาการ (INTEGRETIVE THINKING) : คือความสามารถคิดใน การเชื่อมโยงเรื่องในมุมต่างๆเข้ากับเรื่องหลัก
ได้อย่างเหมาะสม
2. ทำในสิ่งใหม่ ๆ  
............. การหยั่งรู้อดีต เรียนรู้ปัจจุบัน จะทำให้ทันเหตุการณ์ และสามารถคาดคะเน สิ่งที่อาจจะเกิดขึ้นในอนาคต เป็นประโยชน์ในการวางแผนการทำงาน
และการดำเนินชีวิตแบบใหม่ๆ ไม่ยึดติดกับความสำเร็จในอดีต เพราะความสำเร็จในอดีตไม่มีนัยสำคัญต่อความสำเร็จในอนาคต ซึ่งจากอดีตจนถึงปัจจุบัน
การเปลี่ยนแปลงสถานการณ์ของโลกพอประมวลได้ดังนี้
............. คลื่นลูกที่หนึ่ง : ยุคการคิดค้นเกษตรกรรมช่วยให้มนุษยชาติได้มีวิถีทางในการเปลี่ยนแปลงทรัพยากรจากผืนดินไปสู่ความมั่งคั่ง ในอารยะธรรมที่ทำให้
เกิดเศรษฐกิจแบบเกษตรกรรม เพื่อการดำรงชีพของมนุษย์
............. คลื่นลูกที่สอง : ยุคการปฏิวัติอุตสาหกรรม ได้เกิดการเปลี่ยนแปลงโดยใช้ระบบโรงงานเพื่อสร้างความมั่งคั่ง สามารถขยายแรงงาน
จากหนึ่งเพิ่มเป็นร้อยเป็นพันเท่า สามารถผลิตได้ทีละมากๆ (MASS PRODUCTION) และขับเคลื่อนไปสู่ตลาดที่ใหญ่ขึ้นเรื่อยๆ ทำให้เกิดองค์กร
ขนาดใหญ่ ที่เต็มไปด้วยระบบราชการ
............. คลื่นลูกที่สาม : ยุคปัจจุบันถือเป็นยุคแห่งการปฏิวัติดิจิทัล มีความเจริญก้าวหน้า ทางเทคโนโลยี่ ซึ่งถือเป็นปัจจัยสำคัญที่จำเป็นอย่างยิ่งต่อชีวิตมนุษย์
เทคโนโลยี่จะนำไปสู่การทำลายอย่างสร้างสรรค์ เกิดช่องว่างระหว่างความรวยกับความจนอย่างมหาศาล เป็นยุคแห่งข้อมูลข่าวสารที่สามารถสื่อสารข้อมูล
จำนวนมากได้ในเวลาอันรวดเร็ว ดังนั้นลำพังการทำงานหนักอย่างเดียวจึงไม่เพียงพอ องค์ความรู้จะถูกนำมาใช้เพื่อความอยู่รอดอย่างมั่นคง
ผู้ผลิตความรู้จะรวยขึ้นอย่างสม่ำเสมอ
............. โลกอนาคต : ยุค BIO และ NANO เป็นยุคที่ความรู้เกี่ยวกับสิ่งมีชีวิตและการผลิต ของชิ้นเล็กๆ สิ่งมีชีวิตกลายมาเป็นหนึ่งเดียวกับอิเลคทรอนิกส์
และคอมพิวเตอร์ ความรู้พื้นฐานด้านพันธุกรรม และการที่มนุษย์ถอดรหัสพันธุกรรมได้ จะทำให้สามารถมีชีวิตที่ยืนยาว และควบคุมวิวัฒนาการ
ของเผ่าพันธุ์มนุษย์และสายพันธุ์อื่นๆทั้งหลาย อาณาจักรในอนาคตจะเป็นอาณาจักรแห่งความคิด ที่มีข้อมูลเป็นตัวขับเคลื่อน สร้างโดยประชากรกลุ่มเล็กๆ
ประเทศและองค์กรยุคใหม่ตั้งได้และล้มได้อย่างรวดเร็ว ความรู้จะสามารถเปลี่ยนโฉมหน้าเศรษฐกิจ ได้อย่างรวดเร็วยิ่งกว่ายุคปฏิวัติดิจิทัล วงการแพทย์
จะใส่ใจกับการป้องกันในระดับบุคคล และรักษาน้อยลง
3. องค์กรใหม่ / ผู้นำแบบใหม่
............ ยุคใหม่ต้องการองค์กรแบบใหม่ ซึ่งจะเป็นองค์กรที่แบกภาระน้อยกว่า สามารถปรับเปลี่ยนรูปองค์กรให้เหมาะกับทุกสภาพ ทั้งการเปลี่ยนแปลงของ
สภาพแวดล้อม และความต้องการของลูกค้าที่เปลี่ยนไป เป็นองค์กรที่มีธรรมชาติของสิ่งมีชีวิตไม่ใช่กลไก เป็นเครือข่ายของจิตใจของผู้คน
ที่ทำงานและเรียนรู้ร่วมกัน และตระหนักถึงผลกระทบต่อสภาพแวดล้อมธรรมชาติ
............ ผู้นำแบบใหม่ เป็นผู้นำที่มีความสามารถและเชี่ยวชาญเฉพาะ เป็นมืออาชีพที่ไม่ใช่ ผู้นำที่ก้าวหน้าทางตำแหน่ง เป็นผู้มีวิสัยทัศน์ มีความปรารถนา
และแรงบันดาลใจ สามารถวางแนวโน้มและโอกาสใหม่ หลีกเลี่ยงวิกฤติ เป็นได้ทั้งผู้สำรวจและนักผจญภัย เชื่อมโยงเครือข่าย มีการสื่อสารสองทาง
กำหนดกลยุทธ์และกระจายอำนาจที่เป็นประชาธิปไตย
สรุป..  
............ ไม่ว่าจะกี่ยุคกี่สมัย "องค์ความรู้" ยังเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้มนุษยชาติ เกิดการเรียนรู้สามารถต่อสู้กับการเปลี่ยนแปลงต่างๆได้ การคิดใหม่และทำในสิ่งใหม่
รู้เท่าทันการเปลี่ยนแปลงของโลก จะทำให้เราสามารถกำหนดยุทธศาสตร์เพื่อสร้างความสำเร็จทางวิชาชีพ นำไปสู่การปรับเปลี่ยนวิถีการดำเนินชีวิตและ
การทำงานได้อย่างเหมาะสม…ก็เลือกเอานะครับ…ท่านจะให้อนาคตไล่ล่าท่าน…หรือ…ท่านจะไล่ล่าอนาคต
   

ติดต่อสอบถาม..โทร.044-387110 ในเวลาราชการ